اعتراض‌های اخیر در مناطق مختلف جهان با هم ارتباط دارند؟

0
34

اعتراض‌های اخیر در مناطق مختلف جهان با هم ارتباط دارند؟

  • 23 اکتبر 2019 – 01 آبان 1398

 

حق نشر عکسAFP/GETTY/REUTERSImage captionشیلی، هنگ کنگ و لبنان اخیرا صحنه اعتراضات مردمی بوده‌اند

در هفته‌های اخیر کشورهای زیادی، از لبنان گرفته تا اسپانیا و شیلی صحنه اعتراضات جمعی بودند. اعتراضاتی که اگر چه دلایل، روش‌‌ها و اهداف متفاوتی دارند، اما برخی بن‌مایه‌های مشترک آن‌ها را به هم مرتبط می‌کند.

با وجود صدها کیلومتر فاصله، اعتراضاتی به دلایل مشابه در نقاط مختلف جهان شکل گرفته‌ و برخی از آن‌ها با الهام از یکدیگر سازماندهی شده و در جهت رسیدن به اهداف خود گام برداشته‌اند.

این مطلب نگاهی دارد به زوایای مختلف این رویدادها و دلایلی که مردم را به خیابان‌ها می‌کشاند.

قانون ۳.۵ درصد؛ چطور اقلیتی کوچک دنیا را عوض میکند

نابرابری

بسیاری از معترضان افرادی هستند که مدت‌هاست حس می‌کنند از ثروت کشور خود بی نصیب مانده‌اند. در بسیاری از موارد، بالا رفتن قیمت خدمات اساسی کاسه صبر مردم را لبریز می‌کند.

در ماه جاری وقتی دولت اکوادور اعلام کرد در راستای کاهش هزینه‌های عمومی و طبق توافق با صندوق بین‌المللی پول می‌خواهد سوبسید سوخت که چندین دهه سابقه دارد را حذف کند، مردم به خیابان‌ها ریختند. این تغییر، افزایش شدید قیمت بنزین را به همراه داشت به طوری که بسیاری گفتند توانایی خرید آن را ندارند.

معترضانی که خواهان پایان یافتن ریاضت اقتصادی و بازگشت سوبسید‌ها بودند، بزرگراه‌ها را بند آوردند، مجلس را به هم ریختند و با نیروهای امنیتی درگیر شدند. بعد از چند روز اعتراض عمومی، دولت عقب‌نشینی و دستور خود برای حذف سوبسید را لغو کرد.

در شیلی هم بالا رفتن هزینه حمل و نقل عمومی جرقه اعتراضات را روشن کرد. دولت افزایش بهای انرژی و کاهش ارزش پول کشور را دلیل تصمیم خود برای بالا بردن نرخ مترو اتوبوس دانست اما معترضان معتقد بودند این تازه‌ترین ابزار آن‌ها برای فشار آوردن به قشر فقیر جامعه است.

جمعه شب در حالی‌که معترضان با نیروهای امنیتی درگیر بودند، تصاویر سباستین پینیرا، رییس جمهوری شیلی در حال صرف شام در یک رستوران ایتالیایی مجلل پخش شد. به عقیده عده‌ای این نشانه‌ای است از وجود شکاف عمیق میان سیاستمداران رده بالای این کشور و مردمی که به خیابان‌ها ریخته‌اند.

شیلی یکی از ثروتمندترین کشورهای آمریکای لاتین است اما از نظر نابرابری اقتصادی هم در منطقه پیشتاز است. شیلی در میان ۳۶ کشور عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی از نظر تساوی درآمد بدترین جایگاه را دارد.

حق نشر عکسREUTERSImage caption- معترضان در لبنان از نابرابری و فساد ابراز نارضایتی کرده‌اند

نابرابری درآمد

دولت شیلی هم مثل اکوادور برای فرونشاندن اعتراضات عقب نشینی کرد و برنامه خود برای افزایش بهای حمل و نقل عمومی را به حالت تعلیق درآورد. اما اوضاع نه تنها آرام نشد بلکه نارضایتی‌ها شکلی گسترده‌تری هم به خود گرفت.

یک دانشجو که در این تظاهرات شرکت کرده، به خبرگزاری رویترز گفت:‌ ” این نه یک اعتراض ساده به افزایش قیمت بلیت مترو که فوران نارضایتی نسبت به سال‌ها ظلمی است که بیش از همه به مردم تنگدست شده است.”

ناآرامی‌های مشابهی هم در لبنان شکل گرفت، وقتی تصمیم دولت برای مالیات بستن بر تماس‌های تلفنی واتس اپ به اعتراضات گسترده‌تر نسبت به مشکلات اقتصادی، نابرابری و فساد منجر شد.

نابرابری درآمد

شیلی بین کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی بدترین آمار فاصله بین فقیر و غنی را دارد

منبع: سازمان همکاری و توسعه اقتصادی

در پی افزایش بدهی‌ها، دولت لبنان تلاش کرد با اجرای برنامه‌های اصلاح اقتصادی از کمک‌های مالی بین‌المللی بهر‌مند شوند. اما بسیاری از مردم عادی می‌گویند سیاست‌های اقتصادی کشور صدمات زیادی به آن‌ها وارد کرده و ضعف مدیریت دولت را دلیل اصلی مشکلات خود می‌دانند.

عبدالله، یکی از معترضان در بیروت گفت:‌ ” ما برای واتس‌اپ این جا نیستیم. همه چیز از بهای سوخت گرفته تا قیمت غذا و نان، همه این‌ها ما را به خیابان کشانده.”

حق نشر عکسEPAImage captionمعترضان عراقی می‌گویند نظام سیاسی فاسد است

فساد

نارضایتی از فساد دولت‌ها منبع اصلی بسیاری از اعتراضات بوده و پیوند بسیار نزدیکی با مساله نابرابری دارد.

معترضان لبنانی از این شاکی‌ هستند که در حالی که آن‌ها از بحران اقتصادی رنج می‌برند، رهبران کشور از جایگاه قدرت خود برای اندوختن ثروت بیشتر از طریق گرفتن حق حساب و معاملات بزرگ سوءاستفاده می‌کنند.

رباب، یک معترض ۵۰ ساله گفت:‌ ” خیلی چیزها در لبنان دیده‌ام اما هیچوقت با دولتی تا این حد فاسد روبرو نبوده‌ام. ”

در تلاش برای خواباندن ناآرامی‌ها، دولت لبنان اصلاحاتی را تصویب کرد که کاهش حقوق مقام‌های دولتی هم بخشی از آن بود.

مردم عراق هم خواستار پایان نظام سیاسی شده‌اند که به عقیده آن‌ها ناکام بوده است. یکی از مهم‌ترین دلایل نارضایتی روش دولت در دادن پست و مقام به افراد نه به دلیل شایستگی که بر اساس سهمیه بندی نژادی و فرقه آنهاست.

نارضایتی معترضان از این بابت است که این روش دست رهبران را در سوءاستفاده از منابع مالی عمومی برای پاداش دادن به خود و پیروانشان باز گذاشته، اتفاقی که به نفع اغلب شهروندان جامعه نیست.

در مصر هم مردم در اعتراض به فساد ادعایی دولت به خیابان‌ها ریختند. تظاهرات کم سابقه ماه سپتامبر به فراخوان محمدعلی برگزار شد، تاجر مصری که در تبعید خودخواسته در اسپانیا زندگی می‌کند و رییس جمهور کشور، عبدالفتاح سیسی و همین‌طور ارتش را به فساد متهم کرده است.

ادعاهای او مبنی بر این که آقای سیسی و دولتش سرمایه‌های کشور را هدر می‌دهند خشم مردمی را برانگیخت که نارضایتی‌شان از تدابیر ریاضت اقتصادی کشور هر روز بیشتر می‌شد.

آزادی سیاسی

حق نشر عکسAFPImage captionمعترضان کاتالان با پلیس درگیر شده‌اند

در بعضی کشورها معترضان از نظام سیاسی که حس می‌کنند در آن گرفتار شده‌اند، خشمگین هستند.

اعتراضات تابستان امسال هنگ کنگ در مخالفت به طرح استرداد مجرمان به خاک اصلی چین آغاز شد. هنگ کنگ بخشی از چین است اما مردمش از آزادی‌های ویژه‌ای برخوردارند. بنابراین ترس زیادی وجود دارد که پکن بخواهد نظارت خود بر این کشور را افزایش دهد.

واکنش جمعی مردم در هنگ کنگ، درست مثل آنچه در شیلی و لبنان اتفاق افتاد، به تعلیق این قانون جنجالی منجر شد. اعتراضات اما متوقف نشدند. معترضان حالا خواسته‌های دیگری هم دارند که دستیابی به حق رای عمومی، انجام تحقیقات مستقل در رابطه با خشونت پلیس و عفو معترضان بازداشت شده از جمله آنهاست.

تاکتیک‌های معترضان هنگ‌کنگی الهام‌بخش مردم در آن سوی دنیا شد. در بارسلون صدها هزار نفر در خیابان‌ها راهپیمایی کردند تا خشم خود نسبت به زندانی شدن رهبران جدایی طلب کاتالان را ابراز کنند.

این جدایی طلبان روز ۱۴ نوامبر به دلیل نقش خود در برگزاری رفراندوم سال ۲۰۱۷ که دادگاه‌های اسپانیا آن را غیرقانونی دانستند و اعلام استقلال از اسپانیا در پی آن، به شورش و اغتشاش متهم شدند.

کمی بعد از صدور این حکم، مردم بارسلون در یک پیام‌رسان محبوب رمزگذاری شده پیامی دریافت کردند که از آنها می‌خواست به فرودگاه “ال پرات” شهر بروند. تاکتیکی شبیه به آنچه معترضان هنگ کنگی استفاده کرده بودند.

به گزارش رسانه‌های محلی، گروهی از جوانانی که به سمت فرودگاه می‌رفتند، فریاد می‌زدنند: “ما هنگ کنگ خواهیم شد. ”

معترضان کاتالان علاوه بر این اینفوگرافیک‌هایی ساخت هنگ کنگ در میان خود پخش می‌کردند که با جزییات نشان می‌داد چطور می‌توان در برابر گاز اشک‌آور و ماشین آب پاش از خود محافظت کرد. یکی از معترضان بارسلون به خبرگزاری فرانسه گفت: ” مردم الان باید به خیابان‌ها بریزند، شورش‌ها همه از همین جا آغاز می‌شود، هنگ کنگ را ببینید. ”

حق نشر عکسREUTERSImage captionمعترضان به تغییرات اقلیمی با ایجاد اختلال در رفت و آمد و امور روزمره در لندن خواستار اقدام فوری دولت شدند

تغییرات اقلیمی

طبیعتا بخش عمده‌ای از اعتراضات که اخیرا در موردشان می‌شنویم به محیط زیست و تغییرات اقلیمی مربوط می‌شوند. فعالان جنبش شورش علیه انقراض در شهرهای مختلف دنیا دست به تظاهرات زده‌ و خواستار اقدام فوری دولت‌ها شده‌اند.

کشورهایی نظیر آمریکا، بریتانیا، آلمان، اسپانیا، اتریش، فرانسه و نیوزیلند صحنه این اعتراض‌ها بوده‌اند. شرکت‌کنندگان در این تظاهرات خود را با چسب به خیابان‌ها و خودروها چسباندند و سعی کردند رفت و آمد در مناطق مرکزی شهرها را مختل کنند.

یک فعال استرالیایی به نام جین مورتن گفت:‌ ” تا زمانی که دولت در زمینه تغییرات اقلیمی و اکولوژیکی وضعیت اضطراری اعلام نکند و اقداماتی که برای نجات ما لازم است را انجام ندهد، چاره‌ای جز شورش نداریم. ”

نوجوانان در سراسر دنیا هم با الهام از گرتا تونبرگ، فعال محیط زیست ۱۶ ساله سوئدی به اعتصاب‌های هفتگی در مدارس پیوسته‌اند. ماه گذشته میلیون‌ها نفر در اعتصاب جهانی که دانش‌آموزان در اعتراض به تغییرات اقلیمی راه انداختند، شرکت کردند؛ از تظاهرات در جزایر اقیانوس آرام با تعداد انگشت شماری شرکت‌کننده گرفته تا راهپیمایی‌های بزرگ در شهرهایی مثل ملبورن، مومبای، برلین و نیویورک.

روی پلاکارد یکی از معترضان این جمله نوشته شده بود:‌ “مدرسه را ترک کردیم تا به شما درس بدهیم. ”

 

پاسخ ترک

Please enter your comment!
Please enter your name here